رنجی که از آن من نیست؛ تأملی بر شعر شاملو:
در روانشناسی، این حس به «اندوه موروثی» یا trauma transgenerational نزدیک است؛ رنجی که از نسلی به نسل دیگر منتقل میشود بدون آنکه منشأ مستقیمش را تجربه کرده باشیم. مطالعات روی اثرات جنگ بر نسلهای بعد گواه این پدیده است. آیا این رنج میتواند حافظهای جمعی باشد که در DNA ما نوشته شده؟
راهکار:
این حسِ رنجی که مال تو نیست، در ادبیات ما به «رنج بیگانگی» یا «اندوه جمعی» معروف است. شاید نوشتن از جنس این رنج در قالب یک داستان کوتاه یا نامه به خودت، به تصویرسازی و سبک کردنش کمک کند.