نصیحت کردن با اسم خدا

ریاکاری به اسم خدا و نفرت از نصیحت‌کنندگان:

در روان‌شناسی اجتماعی به این پدیده «مجوز اخلاقی» می‌گویند: وقتی کسی خود را نماینده خدا بداند، بخش خودانتقادی مغزش کم‌فعال می‌شود؛ نتیجه نصیحت‌هایی است که بیشتر تحقیرند تا دلسوزی. در الهیات نیز ابلیس نخستین کسی بود که با استدلال «من از او بهترم» سرپیچی‌اش را توجیه کرد. سوال تیز: چرا ادعای پاکی، اغلب مجوز کثیف‌ترین قضاوت‌ها می‌شود؟

راهکار:

می‌توان این خشم را به یک پرسش جمعی تبدیل کرد: «چه کسی اجازه دارد به نام خدا نصیحت کند؟» این تبدیل، بحث را از نفرت شخصی به یک جدل فکری درباره مرز دینِ نمایشی و ایمان خاموش می‌کشاند.