کمال گرایی سمی

احساس بی ارزشی و خودسرزنشی در نقش‌های مختلف زندگی:

در روان‌شناسی، فاصله میان «خودِ واقعی» و «خودِ آرمانی» را کارل راجرز منبع اصلی اضطراب و احساس بی‌ارزشی می‌داند. مغز برای هر نقش اجتماعی یک طرحواره می‌سازد و اگر در یکی نمره‌ی خوب نگیرد، کل هویت را زیر سؤال می‌برد؛ پدیده‌ای به نام «تعمیم افراطی». جالب اینجاست که دانش‌آموز، نقاش و نویسنده نقش‌های خلاق‌اند؛ شاید این متن نه اعتراف به بد بودن، بلکه فریاد خستگی از تعدد معیارهاست.

راهکار:

این متن نقش‌ها را جدا کرد؛ شاید مسئله «هیچ‌وقت خوب نبودم» نیست، بلکه «همیشه در حال بازی کردن چند نقش به‌طور هم‌زمان» است. آدمی که هم‌زمان خواهر، فرزند، دانش‌آموز، نقاش و نویسنده است، زیر بار استانداردهای جداگانه هر نقش له می‌شود. از نگاه روان‌شناسی، این صدای یک کمال‌گرای خسته است که برای هر نسخه از خودش نمره‌ی جداگانه می‌خواهد؛ نه یک اعتراف به بی‌استعدادی.