برخورد با دیگران

قانون طلایی من: رفتار متقابل با دیگران:

این اصل، در روانشناسی اجتماعی «هنجار متقابل‌گرایی» نام دارد. مغز ما به‌طور ناخودآگاه تمایل شدیدی به برقراری تعادل در مبادلات اجتماعی دارد و رفتار دیگران را آینه‌وار منعکس می‌کند. حتی در مطالعات اقتصادی، این اصل پایه‌ی مدل‌های «معامله‌ی متقابل» است. آیا این قانون می‌تواند به یک دور باطل از رفتارهای منفی تبدیل شود؟

راهکار:

برای عملی‌کردن این قانون، می‌توانید یک «دفترچه رفتارشناسی» کوچک داشته باشید و در مواجهه با افراد جدید، الگوی رفتاری غالب آن‌ها را در چند کلمه یادداشت کنید. این کار به شما کمک می‌کند واکنش‌های آینده‌تان آگاهانه‌تر و مطابق با «قانون» شما باشد.

آیا با هرکس باید مثل خودش رفتار کرد؟:

پدیدهٔ 'اثر آفتاب‌پرست' (Chameleon Effect) نشان می‌دهد انسان‌ها ناخودآگاه رفتار طرف مقابل را تقلید می‌کنند تا ارتباط بهتری برقرار کنند. اما پژوهش‌های اخیر در روانشناسی اجتماعی ثابت کرده که رفتار متقابل آگاهانه می‌تواند به دام معامله‌گری (tit-for-tat) تبدیل شود و در بلندمدت به تخریب روابط منجر گردد. جالب است که افراد با هوش هیجانی بالا دقیقاً می‌دانند چه زمانی باید آینه باشند و چه زمانی نه. به نظر شما، آیا باختن در این معادله یعنی از دست دادن اصالت؟

راهکار:

این جمله یک هشدار است اما بهتر است آن را بازنویسی کنیم: رفتار با دیگران بر اساس شخصیت واقعی شما، نه انعکاس رفتار آنها، نشانه بلوغ فکری است. اگر با همه مثل خودشان رفتار کنید، ممکن است به دام بازی قدرت بیفتید.

قانون رفتار متقابل؛ با هر کسی مثل خودش رفتار کن:

در نظریه بازی‌ها، استراتژی «چشم در برابر چشم» در مسابقه‌ی مکرر معمای زندانی بارها برنده شد؛ چون هم مهربان شروع می‌کند، هم تلافی می‌کند و هم بعد از آشتی می‌بخشد. جالب اینجاست که مغز انسان هم نورون‌های آینه‌ای دارد که رفتار طرف مقابل را ناخودآگاه در ما بازتولید می‌کند. پس قانون تو فقط انتخاب اخلاقی نیست، یک الگوی بقای اجتماعی است. سؤال این است: اگر طرف مقابل از روی ترس بدرفتاری کند، باز هم همان را برمی‌گردانی؟

راهکار:

این قانون یعنی تو آینه‌ی رفتار دیگرانی؛ اگر با احترام ببینندت، احترام می‌بینی و اگر با بی‌احترامی، همان را پس می‌دهی. فقط نکته‌ی ظریف اینجاست که بعضی آدم‌ها بدرفتاری‌شان ریشه در ترس یا زخم‌های خودشان دارد؛ در آن لحظه «مثل خودش رفتار کردن» می‌تواند یعنی درک کردن، نه کپی کردن.

پند درباره رفتار با دیگران:

من همینم؛ سکوت برای بی‌لیاقت‌ها، مهربانی برای باارزش‌ها:

تحقیقات مارک اسنایدر درباره «خودنظاره‌گری» نشان می‌دهد ما ناخودآگاه در کمتر از یک‌چهارم ثانیه بر اساس جایگاه و ارزشِ درک‌شده‌ی طرف مقابل، لحن، بدن و حتی واژگانمان را تغییر می‌دهیم. این یعنی «من همینم» در واقع یک نمایشِ انعطاف‌پذیر تکاملی است، نه یک حقیقتِ ثابت. پس کدام «من» را واقعی‌تر می‌دانید؟

راهکار:

این متن به‌جای دفاع از خودت، دارد به دیگران آینه نشان می‌دهد: رفتارِ تو بازتاب ارزشِ طرف مقابل است، نه تمامِ شخصیت تو.