آموزش به ناسپاس: خطری که استاد را تهدید میکند:
پدیدهای روانشناختی به نام «ناهماهنگی شناختی» توضیح میدهد فردی که از دیگران کمک گرفته، اما خود را برتر میبیند، برای کاهش این تنش، منبع کمک را تحقیر یا نابود میکند. جالب این که در تاریخ، ارسطو هم هشدار داد: «به کسی که قدردانی نمیداند علم نده، چون با همان علم تو را نابود میکند.» آیا این هشدار برای همهٔ روابط آموزشی امروز نیز صادق است؟
راهکار:
این شعر به ما یادآوری میکند که گاهی کمک به افرادی که ظرفیت قدردانی ندارند، نه تنها بینتیجه است، بلکه میتواند علیه خودمان استفاده شود. اما شاید راهحل، قضاوت زودرس دربارهٔ «کمذاتی» دیگران نیست؛ بلکه انتخاب آگاهانهٔ بستر آموزشی است: آیا میتوان از اثر «پیگمالیون» — یعنی انتظار مثبت معلم از شاگرد — برای شکوفایی حتی ظرفیتهای نهفته استفاده کرد؟