دنیا زندان است؛ تأملی بر جمله معروف هملت درباره آزادی:
در روانشناسی، «درماندگی آموختهشده» نشان میدهد موجودات وقتی راه فرار نبینند، حتی اگر در باز شود باز نمیجنگند؛ مغز قفس را واقعیتر از دیوار میکند. جالبتر اینکه نورونهای آینهای باعث میشود تماشای رهایی دیگران هم برای زندانیِ ذهن آزاردهنده باشد. آیا آزادی قبل از هر دیواری یک توهم عصبی است؟
راهکار:
این تصویر هملت را میتوان وارونه خواند: اگر درِ آزادی ناپیداست، شاید زندان فقط نقشهای ناقص از ذهن است و آزادی نه یک مکان، بلکه توانایی پرسیدن «در کجاست؟» است. برای همین، بزرگترین فرار از قفس، قطعیتِ قفس است.