خطای اسناد بنیادی: چرا دیگران را قضاوت میکنیم اما خود را توجیه؟:
این مکانیسم «خطای اسناد بنیادی» (Fundamental Attribution Error) نام دارد و ریشه در سوگیری شناختی بقا دارد: مغز ما برای صرفهجویی در انرژی، رفتار دیگران را به شخصیت (سریع) و رفتار خود را به شرایط (پیچیده) نسبت میدهد. جالب اینجاست که در فرهنگهای جمعگرا مثل ایران، این خطا گاهی برعکس میشود: موفقیت خود را به دیگران نسبت میدهیم و شکست خود را به شخصیت. آیا شما در لحظه قضاوت، میتوانید این سوگیری را در خود تشخیص دهید؟
راهکار:
این پدیده «خطای اسناد بنیادی» نام دارد. برای کاهش آن، قبل از قضاوت دیگران، از خود بپرس: «اگر من جای او بودم و همان شرایط را داشتم، چه کار میکردم؟»