تماشاچی ظلم بودن

شعر فریدون مشیری درباره بی‌تفاوتی و شرم تماشا:

پدیدهٔ «پراکندگی مسئولیت» نشان می‌دهد هرچه تعداد تماشاگران یک رخداد بیشتر باشد، احتمال اقدام فردی کمتر می‌شود؛ ذهن مسئولیت را بین جمع تقسیم می‌کند و «ما» بهانهٔ «دیگری» می‌شود. آزمایش‌های دارلی و لاتانه این را با دودِ اتاق و تشنجِ ساختگی آشکار کردند. سکوت جمعی از کجا شروع می‌شود؟

راهکار:

بازخوانی تازه: این بیت فقط اعتراف به گناهِ تماشا نیست؛ نشان می‌دهد «تماشا» هم یک کنش است و وقتی جمعی می‌شود، خودش بخشی از ماجرا می‌شود. شرمِ نان و جان، اعتراضی به هزینه‌ای است که سکوت از ما می‌ستاند؛ نه یک نصیحت اخلاقی.