روانشناسی سوگ جمعی میگوید آیینهای مشترک، اندوه فردی را به حافظهای بیننسلی تبدیل میکنند؛ فاطمیه با دو بازهٔ ۷۵ و ۹۵ روز پس از رحلت پیامبر، نمونهای تاریخی از تقویممندسازی فقدان است.
راهکار:
فاطمیه فقط یک مناسبت تقویمی نیست؛ چارچوبی جمعی برای روایت فقدان است. وقتی تنهایی امام علی (ع) در آیین سوگ بازخوانی میشود، اندوه از خاطرهٔ خصوصی به حافظهٔ مشترک و همدلی بیننسلی تبدیل میشود.