شعر فلسفی خیام

شعر فلسفی: گویند اگر می بخوری عرش بلرزد به چه ارزد:

در الهیات اسلامی، عرش نماد قدرت مطلق است، اما خیام در قرن ۱۱ میلادی با طنز منطقی آن را به پرسش کشید. جالب اینکه روان‌شناسی اجتماعی «فرضیه دنیای عادل» را مطرح می‌کند: ما رنج را توجیه می‌کنیم تا باور به عدالت کیهانی فرو نریزد. این شاعر دقیقاً همان توجیه را هدف گرفته است. اگر عرش به بادی بلرزد، سنگینی یک زخم واقعی را چگونه تحمل می‌کند؟

راهکار:

این شعر از یک تناقض دردناک پرده برمی‌دارد: ما از تهدیدهای آسمانی می‌لرزیم، اما در برابر فاجعه‌های واقعی کرخت هستیم. شاید عرش همان اعتماد به عدالت باشد که با دیدن یک زخم واقعی می‌لرزد؛ در زیرزمین ذهنمان همگی انبوهی از این خشتی‌های بی‌حس را داریم.