پایان شب سیه سپید است

پایان شب سیه سپید است؛ نوری در دل سیاهی:

نور سپیده‌دم حاصل خمش نور خورشید در جو زمین و پدیده‌ای به نام «شفق» است؛ پس پایان شب نه‌فقط یک استعاره، بلکه یک واقعیت فیزیکی است. جالب اینکه اگر زمین جوی نداشت، گذر از تاریکی به روشنایی لحظه‌ای و بی‌هیچ طیف رنگی رخ می‌داد. حالا فکر کنید این شعر روی سیاره‌ای با چرخش قفل‌شده چه معنایی داشت!

راهکار:

این مصرع به سنتی در ادبیات فارسی گره خورده که شب سیاه را نماد سختی و صبح سپید را نشانه گشایش می‌داند. در فیزیک جو، پایان شب درواقع با شفقی قرمز شروع می‌شود، نه سپید؛ شاید این شعر می‌گوید «سپیدی» همان ترکیب تمام رنگ‌های امید است.