حرف بزرگان؛ اطاعت کورکورانه یا استقلال فکری؟:
آزمایش میلگرام (۱۹۶۱) نشان داد ۶۵٪ افراد فقط به خاطر عنوان و لباس «مرجع»، حتی به آسیب زدن به غریبه تن دادند؛ نه به خاطر استدلال. در تاریخ علم هم اقتدار بارها مانع حقیقت شد: از رد گالیله تا انکار پزشکی مدرن. سن و عنوان مجوز صداقت نیستند؛ معیار، تکرارپذیری و استدلال است. آیا اطاعت کورکورانه از بزرگان را دیدهاید؟
راهکار:
این جمله دو لایه دارد: رد اطاعت کورکورانه از «بزرگها»، و طعنه به کسانی که فقط با گذر زمان بزرگ میشوند، نه با فهم. سن، سند خرد نیست؛ تجربه فقط وقتی ارزش دارد که با صداقت و استدلال همراه شود. اگر بزرگی فقط در تقویم باشد، هر نادان هم روزی بزرگ میشود.