شعر مذهبی: هر کجا نام علی بردم دلم خیبر شد:
نبرد خیبر (۶۲۸ میلادی) در واحهای در ۱۵۰ کیلومتری شمال مدینه رخ داد؛ قلعههای آن با دیوارهای بازالتی چنان مستحکم بودند که به تسخیرناپذیری شهرت داشتند. در روایات اسلامی، ابتدا ابوبکر و عمر فرستاده شدند و بازگشتند؛ سپس علی با درِ قلعه بهعنوان سپر جنگید و دژ قموص را گشود. از آن پس «خیبر» در ادبیات فارسی نه یک مکان، بلکه استعاره از گشودن قفلهای ناگشودنی است.
راهکار:
در ادبیات عرفانی، «خیبر شدن دل» تصویر رایج را برعکس میکند: قلعه نه برای محاصره، بلکه برای فروپاشی دیوارهای درون است؛ نام علی در این بیت مانند ضربهای به قفلهای ذهنی عمل میکند و خیبرِ نفس را میگشاید.