مرام بالای بچه پایین شهر؛ اصالتی که با جغرافیا عوض نمیشود:
روانشناسان اجتماعی میگویند در محیطهای کمبرخوردار، اعتماد درونگروهی بهعنوان مکانیزم بقا تقویت میشود؛ برای همین «مرام» در این بافتها فقط اخلاق نیست، یک سرمایه اجتماعی واقعی است. اقتصاددانان رفتاری هم معتقدند وقتی منابع مادی کمیاب میشود، منزلت از مسیر ارزشهای غیرمادی مثل وفاداری و صداقت ساخته میشود. به همین دلیل این جمله یک دادوستد نمادین است: جغرافیا را پایین میآوری، اما اعتبار را بالا میبری.
راهکار:
این جمله را میتوان یک وارونگی نمادین خواند: در نگاه عامه، «بالاشهر» با منزلت اقتصادی و «پایینشهر» با اصالت و همبستگی گره خورده است. تو داری معیار اعتبار را از طبقه به منش منتقل میکنی؛ یعنی ادعا میکنی سرمایه اخلاقی از سرمایه مالی معتبرتر است. برای همین است که در فرهنگ عامه، «مرام» پایینشهری یک نشان هویتی پررنگ محسوب میشود.