من می‌اندیشم پس هستم

جمله معروف دکارت درباره وجود و یقین:

این گزاره پیش از دکارت در آگوستین هم آمده: «اگر فریب می‌خورم، پس هستم». دکارت با شک افراطی حتی ریاضیات را کنار می‌گذارد، اما همین که شک می‌کند نشان می‌دهد شک‌کننده‌ای هست. پرسش تیزتر این است: «من» در این گزاره یک جوهر پایدار است یا فقط لحظه‌ای از آگاهی؟

راهکار:

بازقالب‌بندی: این جمله را می‌توان آزمون عملی شک دانست؛ اگر همه‌چیز قابل تردید باشد، خودِ تردیدکننده قابل انکار نیست. یقین دکارتی از دل تردید بیرون می‌آید، نه از اثبات بیرونی.