طنز تلخ از خط بد سرنوشت: جوهر تقدیر کج نوشت:
در روانشناسی شناختی به این پدیده «سوگیری تأیید پسنگر» میگویند: ما رویدادهای بد را به «نوشتهی بد» تقدیر نسبت میدهیم، اما خوبیها را حاصل شانس یا تلاش خود میدانیم. جالب این که در متون کهن ایرانی، «سرنوشت» همان «نوشته بر پیشانی» است؛ پس این شوخی با جوهر، در واقع نقدی است بر جبرگرایی افراطی. آیا واقعاً جوهر تقدیر تغییرناپذیر است یا ما خودکار به دست میگیریم؟
راهکار:
این بیتوارهی طنزآمیز را میتوان ادامه داد: «اما خوشخطترین نویسندهها هم گاهی جوهرشان میپرد.» یعنی تقدیر فقط یک روایت دارد؛ انتخاب زاویهی دید با توست.