قضا و اختیار در شعر پروین

تیرگی خواستن، فرار از نور: حکمت پروین اعتصامی:

پروین با شم شاعرانه، پدیده‌ای را توصیف می‌کند که روانشناسان اجتماعی به آن «کاهش ناهماهنگی شناختی» می‌گویند. وقتی انسان عملی ناشایست انجام می‌دهد، برای کاهش تنش درونی، باورهایش را بازسازی می‌کند؛ یعنی خودش را قانع می‌کند که «تاریکی» همان «نور» است. به تعبیری، فرار از نور، مهندسی معکوس واقعیت برای حفظ خودانگاره‌ی مثبت است. آیا «توجیه» پل چوبی رسیدن به تاریکی نیست؟

راهکار:

تیرگی خواستن را در خودت مثل خاموش کردن چراغ چک موتور ماشین ببین؛ سکوت لحظه‌ای آزار را می‌خوابانی، اما موتور وجودت فرسوده می‌شود و راستی را به تعویق می‌اندازی.