رفاقت موقتی؛ رفیق تا وقتی رفیقی نداشت:
در روانشناسی اجتماعی، به این وضعیت «دوستی جایگزینپذیر» میگویند؛ رابطهای که بر اساس منفعت موقعیتی شکل گرفته، نه دلبستگی. آزمایشهای دانبار نشان میدهد مغز انسان فقط ظرفیت نگهداری حدود ۱۵۰ رابطه معنادار را دارد و با ورود هر رفیق جدید، برخی روابط قدیمی بهطور نامحسوس از لایه اعتماد حذف میشوند. به همین دلیل، آدمهای بیدوست اغلب گرمترین رفاقتها را میسازند، چون آن رابطه هنوز برایشان «کمیاب» است نه «قابل جایگزینی». سوال: اگر رفاقت فقط در نبودِ گزینهی بهتر معنا دارد، اسمش رفاقت است یا مدیریت تنهایی؟
راهکار:
از نگاه اقتصاد توجه، این جمله یک سیگنال است: رفاقتی که فقط در نبودِ گزینهی جایگزین زنده میماند، نه «دوستی» بلکه «اجارهنشینی عاطفی» است. طرف مقابل تا وقتی کنار توست که سرمایه اجتماعیاش در جای دیگری قفل نشده باشد؛ پس ثبات رابطه را نباید با وفاداری اشتباه گرفت. این نگاه درد را کم نمیکند، اما لااقل اسمش را درست میگذارد.