پارادوکس دانش: هر چه بیشتر میدانیم:
این حس، «پارادوکس دانش» نام دارد. هر چه دایرۀ دانش شما بزرگتر شود، محیط تماس آن با نادانی نامحدود بیرون نیز بیشتر میشود. فیزیکدانانی مانند نیوتن و انیشتین در اوج کشفیاتشان، بیشتر از دیگران به عمق نادانی خود اعتراف کردند. آیا این نادانیِ آگاهانه، موتور محرک اصلی علم نیست؟
راهکار:
این ایده را میتوان با مفهوم «نادانی آموختهشده» (Learned Ignorance) نیکولاس کوزایی یا پارادوکس سقراط («من میدانم که هیچ نمیدانم») گسترش داد. نوشتن دربارۀ یک حوزۀ تخصصی و لیست کردن سوالات بیپاسخشده در آن، تمرین جالبی برای تجربۀ این حس است.