آن که غم ندارد: آدم نیست یا در عالم نیست؟:
در روانشناسی، «غم بهنجار» واکنشی به فقدان و نشانه دلبستگی است؛ مغز برای سوگ مدارهای پاداش و امنیت را بازتنظیم میکند. در فلسفه اگزیستانسیال، اندوه از آگاهی به مرگ و آزادی میآید و هایدگر آن را حالت بنیادین «دازاین» میداند. پس بیغمبودن مطلق میتواند نشانه بیحسی یا انکار باشد. کدام غم امروز واقعیتر است؟
راهکار:
این عبارت غم را نه ضعف، بلکه نشانه اتصال به جهان میبیند. غم اغلب نقشه دلبستگیهای ماست: هر اندوه، رسیدِ چیزی است که برایمان اهمیت داشته. بنابراین بیغم مطلق شاید نه آرامش، بلکه سکوتِ خشکِ بیدلبستگی باشد.