غم به ریال، خنده به دلار: طنز تلخ اقتصادی:
آیا میدانستید اقتصاددانان رفتاری به پدیدهای به نام «ناهماهنگی ارزش ذهنی پول» میگویند؟ یعنی مردم برای پول داخلی ارزش عاطفی کمتری قائلاند اما برای ارز خارجی ارزشی نمادین و فراتر از قدرت خرید قائل میشوند. این جمله دقیقاً همان تضاد را در بستر عواطف انسانی ترسیم کرده: غم که با ریال سنجیده میشود ارزان و فراوان، خنده که با دلار سنجیده میشود نایاب و گران. این شکاف نه فقط اقتصادی، که روانی و اجتماعی است. اینجا واقعاً خنده را با چه نرخی میخریم؟
راهکار:
این جملهی کوتاه یک استعارهی اقتصادی-عاطفی است: اگر غم را با واحد پول داخلی (ریال) و خنده را با ارز خارجی (دلار) بسنجیم، یعنی شادی در این فضا کالایی لوکس و گرانقیمت شده. مکملش میتواند این باشد: «اینجا لبخند زدن هم نرخ ارز دارد.»