غم از دنیا می‌برد

کوه صبر و غمی که از دنیا می‌برد:

در روان‌شناسی، سرکوب مزمن غم با برچسب «صبر»، سطح کورتیزول را چنان بالا می‌برد که عضله قلب واقعاً تغییر شکل می‌دهد؛ نشانگان تاکوتسوبو یا «قلب شکسته» می‌تواند پس از اندوه شدید، بطن چپ را موقتاً فلج کند. از منظر ادبی، کوه در استعاره ایرانی اغلب نماد پایداری نیست، بلکه جایی است که دیو در آن زندانی است؛ بنابراین «کوه صبر» همزمان مقاومت و زندان است. اگر کوه صبر ترک بردارد، کدام آزاد می‌شود: گوینده یا غم؟

راهکار:

این بیت صبر را نه نجات، بلکه میدان نبردی تراژیک می‌سازد؛ کوهِ صبر همان وزنی است که اگر ترک بردارد، شاید غم را دفن کند، نه گوینده را.