فلسفه دازای

نظر دازای درباره ارزش زندگی؛ آیا واقعاً ارزش دارد؟:

نویسنده‌ای که این جمله از او نقل شده، اوسامو دازای، پنج بار دست به خودکشی زد و سرانجام در ۳۸ سالگی با پرتاب خود به رودخانه به زندگی‌اش پایان داد. رمان مشهورش «دیگر نه آدم» (人間失格) به‌قدری در کالبدشکافی بیگانگی از جامعه و از خود پیش می‌رود که گویی زندگی را نقابی میان‌تهی می‌بیند. جالب اینجاست که در ژاپن پس از جنگ، آثار او همچنان پرفروش‌ترین‌ها هستند؛ گویی خوانندگان با خواندن توصیف تهی‌بودگی، نوعی تسکین پارادوکسیکال پیدا می‌کنند. در روان‌شناسی، این پدیده را «اعتباربخشی به درد» می‌نامند. اگر دازای می‌پرسد «ارزش دارد به چنین چیزی زندگی بگوییم؟»، شاید اعتراف جمعی میلیون‌ها خواننده‌اش به همان درد، خود نوعی زیستن باشد.

راهکار:

در فلسفه ابزورد، کامو می‌گوید تصادم میان میل انسان به معنا و بی‌معنایی جهان، «پوچی» را می‌سازد. اما راه حل او پذیرش این پوچی و ادامه دادن با شورش و اشتیاق است، درست مانند سیزیف که سنگش را با آگاهی و سرخوشی به دوش می‌کشد. شاید پاسخ دازای در «نه»، و پاسخ کامو در «با این وجود، بله» باشد.