دوست داشتن تا حد پرستش

دوست داشتن تا حد پرستش؛ شعری که عشق را به داوری الهی می‌کشاند:

پژوهش‌های عصب‌شناسی نشان داده عشق رمانتیک و تجربه‌های مذهبی هر دو فعالیت قشر پیش‌پیشانی را کاهش و مدار پاداش مغز را فعال می‌کنند؛ به همین دلیل معشوق در اوج شیفتگی واقعاً «معصوم» دیده می‌شود. در الهیات اسلامی بحث «عشق مجازی» پلی به حقیقت است، اما این بیت تصویر را برعکس کرده: خدا از معشوق بازخواست می‌کند، یعنی رابطه زمینی به سطح داوری الهی ارتقا یافته. این همان «بت‌وارگی عاطفی» است؛ وقتی تحسین از حد می‌گذرد، مرز میان پرستش و دلبستگی محو می‌شود.

راهکار:

در نگاه عرفانی، این بیت را می‌توان بازتابی از «عشق مجازی» دانست که در ادبیات فارسی پلی به عشق حقیقی است؛ از همین زاویه، ادامه مضمون می‌تواند این باشد که معشوق در پاسخ بگوید: «پرستشِ من نبود، آیینه‌ای برای دیدن او بود.»