بهای وطن را چه کسی پرداخت؟:
در طول تاریخ، خائنان به وطن معمولاً در سایهها ناپدید میشوند، چون تاریخ را پیروزان مینویسند. اما قربانیان و فداکاران، نامشان بر سنگ مزار و دلها حک میشود. پژوهشی در روانشناسی نشان میدهد که حافظه جمعی، خیانت را سریعتر فراموش میکند تا فداکاری را. آیا این تلخی همان 'بهای آزادی' است که بینامان پرداختهاند؟
راهکار:
این جمله تلخ یادآور این است که گاهی خیانتها در سکوت رقم میخورند، اما فداکاریها فریاد میزنند. شاید بتوان با نگاه به قهرمانان گمنام، امید را زنده نگه داشت.