نقد بدون دلیل و سکوت در بحث:
در منطق، بار اثبات بر دوش منتقد است؛ اگر نقد بدون دلیل باشد، مغلطه «مسموم کردن چاه» رخ میدهد و طرف مقابل در موضع دفاعی فرو میرود. سقراط با پرسشهای زنجیرهای، حریف را به تناقض میکشاند نه سکوت. نقد واقعی، سکوت را با استدلال میشکند نه با تحقیر.
راهکار:
این جمله را میتوان اینطور بازخوانی کرد: نقدی که دلیل ندارد، فقط هیاهوست؛ نقدی که دلیل دارد، طرف مقابل را به فکر وا میدارد، نه لزوماً به سکوت. تفاوت «ساکت کردن» و «قانع کردن» در همین است.