آیات عدم هدایت در قرآن

چرا خدا کافران و دروغگویان را هدایت نمی‌کند؟ بررسی مفهومی آیات:

در روان‌شناسی دین، پدیده‌ای به نام «خطای تصور خدای سخت‌گیر» (Harsh God Error) وجود دارد: برخی افراد به‌اشتباه متون دینی را دال بر طرد کامل از رحمت می‌خوانند، در حالی که همان متون غالباً هدایت عمومی (نشان دادن راه) را از هدایت خاص (اعطای توفیق) جدا کرده‌اند. جالب است که بحث جبر و اختیار دقیقاً از همین تمایز شروع شد و به شکل‌گیری نحله‌های کلامی مثل اشاعره و معتزله انجامید.

راهکار:

در ادبیات قرآنی، دو نوع هدایت وجود دارد: هدایت تکوینی (ارائه راه) که عمومی است و هدایت پاداشی (توفیق و همراهی) که نتیجه اختیار انسان است. وقتی قرآن از هدایت نکردن سخن می‌گوید، معمولاً به قطع توفیق اشاره دارد، نه سلب اختیار اولیه.